Welzijn op Recept in Renkum succesvol dankzij brede aanpak
Op de foto: Yara van den Brink en Julian Pieters
De Gelderse gemeente Renkum startte Welzijn op Recept in 2023 met een pilot in één huisartsenpraktijk in Oosterbeek. Ruim twee jaar en 150 verwijzingen verder is de interventie actief in de hele gemeente. Hoe kan dat? Yara van den Brink en Julian Pieters, sociaal werkers bij Renkum voor Elkaar, onthullen de succesfactoren.
De eerste succesfactor is dat er zowel vanuit de huisartsen en POH’s als vanuit de sociaal werkers een behoefte bestond aan een meer gestructureerde samenwerking. Huisartsen zagen steeds vaker patiënten met klachten die geen medische oorzaak hadden, maar voortkwamen uit psychosociale factoren. Factoren waarmee sociaal werkers meer konden dan zij als medici.
“Welzijnswerkers voerden gesprekken bij inwoners thuis en hadden soms al contact met de huisarts en POH”, aldus Pieters. “Dat zou beter en gestructureerder kunnen, was de gedachte. Toen kwam Welzijn op Recept voorbij en is besloten een pilot te starten met één praktijk. De huisartsen in onze regio zijn verdeeld over twee huisartsenorganisaties: Onze Huisartsen en Gelderse Vallei. Met de groepsmanager verbinding medisch-sociaal van Onze Huisartsen hebben we toen gekeken naar welke praktijk dat zou moeten zijn. Het werd een praktijk in Oosterbeek, waar veel mensen naar het spreekuur kwamen met psychosociale klachten, dus een goede voedingsbodem voor welzijnsrecepten. We hadden daar nog weinig contact. Het was dus voor ons ook nog vaag hoe het zou gaan en hoeveel verwijzingen per jaar we konden verwachten.”
Huisartsen willen aanhaken
Het liep vanaf het begin goed: van augustus tot en met december 2023 hadden ze al twaalf verwijzingen. De pilot duurde ongeveer driekwart jaar. Daarna is een grote huisartsenbijeenkomst georganiseerd. Van den Brink: “Daar hebben we verteld over Welzijn op Recept en wat wij voor de huisartsen konden betekenen. En we hebben geëvalueerd wat we tot dan toe hadden gedaan. Enkele huisartsen van de pilot hebben ook enthousiast hun ervaringen gedeeld.”
Deze positieve resultaten maakten dat de andere huisartsen aangaven te willen aanhaken en vroegen: hoe doen we dat? “We hebben vervolgens alle huisartsenpraktijken bezocht, samen met de groepsmanager en met iemand van de koepelorganisatie die heeft uitgelegd hoe verwijzen met VIPLive gaat. Zo hebben we iedereen geïnformeerd. Het mooie is dat de huisartsen echt tijd voor ons vrijmaakten. Op de eindvraag of ze mee wilden doen, zeiden ze allemaal ja.” Pieters: “Dat voelde voor ons niet vreemd, eerder als vanzelfsprekend. Welzijn op Recept was gewenst, het voorzag in een behoefte.”
Inmiddels kunnen de huisartsen en POH’s van alle zeven huisartsenpraktijken in Renkum verwijzen naar Welzijn op Recept. Een nieuwe praktijk in Wolfheze wil ook aansluiten.
Net iets breder
De tweede succesfactor is dat Welzijn op Recept in Renkum iets verder gaat dan elders. Van den Brink: “We geleiden niet alleen naar activiteiten. Soms pakken we ook een casus op die meer maatschappelijk werk vraagt.” Voor hen ligt daar evenzeer hun expertise als in de interventie. De vijf Renkumse welzijnscoaches zijn ook sociaal werkers. Pieters: “Bijvoorbeeld iemand wordt naar ons doorverwezen vanwege eenzaamheid, maar die blijkt gerelateerd aan schulden. Dan kijken we naar het hele plaatje en pakken ook de schuldenproblematiek aan.”
De verwijzers ervaren de brede aanpak als positief. Verwijzingen komen zo altijd goed terecht. Het aanmeldteam van Renkum voor Elkaar pakt alle verwijzingen op en verdeeld die onder de sociaal werkers. Welzijn op Recept-aanvragen gaan meteen naar de sociaal werkers/welzijnscoaches. Van den Brink: “Dankzij die aanpak hebben we ontdekt dat de groep 18 tot 27 jaar via de huisarts komt. Zij gaan minder snel zelf naar de welzijnsorganisatie. Jonge ouders en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt komen vaak bij ons via de POH. Die is dan al met hen in gesprek en kan gemakkelijk doorverwijzen.”
Regelmatig overleg
Ieder halfjaar gaan de welzijnscoaches opnieuw langs de huisartsenpraktijken om te horen hoe het loopt en welke knelpunten er zijn. De huisartsen hebben bijvoorbeeld gevraagd om de terugkoppeling kort te houden, zodat het voor hen behapbaar blijft. Ook is er regelmatig overleg tussen de sociaal werkers, de welzijnsorganisatie en de gemeente, vooral ook om elkaar scherp te houden: wanneer komen inwoners bij het sociaal team terecht, wanneer bij de WMO en wanneer bij de welzijnsorganisatie? Voordeel van Renkum voor Elkaar is dat het een netwerkorganisatie is, gericht op breed sociaal welbevinden, die alle vormen van welzijnswerk aanbiedt voor alle leeftijden.
Pieters en Van den Brink kijken verwachtingsvol naar de toekomst. Zij hopen dat de samenwerking die er nu is tussen gemeente, huisartsenpraktijken en welzijnswerkers nog intensiever wordt: “Nog meer verwijzingen, het zou fantastisch zijn als we dat kunnen doorzetten de komende jaren!”
Voor meer informatie over de uitdagingen van samenwerken, download het ebook Welzijn op Recept, de uitdaging van samenwerking tussen zorg en welzijn
Voor meer succesverhalen download het boekje Pareltjes van Welzijn op Recept
Benieuwd naar meer kennis en ervaring uit de dagelijkse praktijk van Welzijn op Recept, volg ons dan op LinkedIn