Direct contact met welzijnscoach ín de huisartspraktijk

Op de foto: Lianne Mulder
Lange tijd was Huisartsenpraktijk Marknesse e.o. de enige praktijk in de gemeente Noordoostpolder met Welzijn op Recept. Inmiddels werken ook Huisartsenpraktijk Ens en zeven praktijken in Emmeloord met de interventie. Marknesser huisarts Lianne Mulder beschrijft de ontwikkelingen, die deels veranderingen zijn, maar deels ook een terugkeer naar de eerdere situatie.
Lianne Mulder is altijd al een huisarts geweest die graag breder kijkt naar ziekte en gezondheid. Toen Welzijn op Recept zich aandiende als mooie extra mogelijkheid om patiënten te behandelen, koos ze er welbewust voor om in haar praktijk te gaan werken met die interventie, in samenwerking met welzijnsorganisatie Carrefour en de gemeente. Ten aanzien van de welzijnscoach speelden twee belangrijke vragen: zit die wel of niet in de praktijk en welke benaming gebruiken we? De elders gebruikte term welzijnscoach, en vooral het begrip coach riep bij hen toch meer associaties met sport en trainer op. Zij kozen daarom voor POH-Welzijn, die net als een ‘gewone’ POH ín de huisartsenpraktijk werkte, maar wel betaald werd door de welzijnsorganisatie. Bovendien werd voor de patiënten zo duidelijk gemaakt dat het om een verwijzing vanuit het medisch domein ging.
Uitrol Welzijn op Recept
“Met de uitbreiding van Welzijn op Recept was dat de wens van alle praktijken, maar met de beperkte uren van de POH-Welzijn was dat niet mogelijk.” Marknesse, Ens en Emmeloord behoren allemaal tot de gemeente Noordoostpolder, maar liggen toch een stukje bij elkaar vandaan. “Voortaan zat zij dus, net als haar collega’s, op het kantoor van Carrefour in Emmeloord.”
Carrefour is de enige welzijnsorganisatie in de Noordoostpolder, wat de uitrol van Welzijn op Recept over de gemeente vergemakkelijkt. Wat ook helpt is dat de welzijnsorganisatie werkt vanuit de principes van Positieve Gezondheid: uitgaan van persoonlijke veerkracht, het vermogen je aan te passen en eigen regie, vooral inzetten op wat iemand (nog) wél kan. Een andere kijk op gezondheid die we ook terugzien bij Welzijn op Recept.
Rechtstreeks contact
In Marknesse verwijzen de praktijkverpleegkundige, de POH-GGZ en de drie huisartsen. “Met het verdwijnen van de medewerker welzijn uit de praktijk, zagen we het aantal verwijzingen wat teruglopen, vooral vanuit de huisartsen.” Dat had niet te maken met de locatiewijziging: verwijzingen werden even snel opgepakt. Dankzij de invoering van Zorgdomein voor alle praktijken was verwijzing eenvoudig. “We misten toch het rechtstreekse contact”, is Mulders verklaring, “haar aanwezigheid in de praktijk herinnerde ons direct aan Welzijn op Recept, je kunt makkelijker patiënten overdragen, ook letterlijk en hoort welke casussen er lopen. Bovendien was het voor de doorverwezen inwoners soms lastig om in Emmeloord te komen. Dan moest er echt vervoer geregeld worden.”
Terug in de praktijk
Uiteindelijk hebben deze factoren ertoe geleid dat sinds najaar 2025 in Marknesse en Ens de welzijnscoach wel weer regelmatig in de praktijk aanwezig is. Medewerker welzijn en welzijnscoach, je leest het goed. “We hebben het idee van de POH-Welzijn echt losgelaten. Dat was toch te veel medisch, alsof de welzijnscoach bij de praktijk hoorde, terwijl Welzijn op Recept de patiënt juist uit de medische wereld haalt en naar het welzijnsdomein brengt.”
Tweesporenaanpak
Dokter Mulder verwijst ongeveer een keer per week. “In de winter zien we vaak een toename, mensen ervaren dan meer eenzaamheid.” Maar hoe weet je als verwijzer voor welke patiënt Welzijn op Recept passend is? “Dat zijn vaak patiënten die al een aantal keren zijn teruggekomen. Je volgt een tweesporenaanpak: uitzoeken of er medisch gezien iets aan de hand is. Als de diagnose klaar is en dat niet zo blijkt te zijn, dan buig je het gesprek om naar welzijn. We gebruiken daarbij de vragenlijsten van Positieve Gezondheid.”
Patiënten reageren verschillend: sommigen zijn blij met de verwijzing en vertellen later hoeveel voldoening en zingeving ze ervaren in de activiteit die ze nu doen. “Soms is er iemand van wie ik dacht dat de maatschappelijke kant perfect paste. Dat bleek totaal niet zo te zijn. De patiënt moet het ook zelf willen.”
Anders denken
“Het denken is er nog niet bij iedereen, dat je breder moet kijken en niet voor alles bij de huisarts moet komen. Die slag moet nog gemaakt worden. Onlangs heb ik een praatje gehouden in het Toon Hermans Huis, voor kankerpatiënten en de mensen om hen heen. Die stonden er juist heel erg voor open.”
Volgens de Marknesser huisarts is die andere visie onvermijdelijk, willen we de zorg in stand houden. Tegelijk is ze ook realistisch: “Het is ook lastig om zelf de regie over je leven te nemen. Bovendien is het net als bij een verwijzing naar een specialist: het helpt niet altijd. Een goede terugkoppeling is daarom cruciaal. Dat je elkaar weet te vinden en goed op de hoogte houdt.”
Voor meer informatie over de uitdagingen van samenwerken, download het ebook Welzijn op Recept, de uitdaging van samenwerking tussen zorg en welzijn
Voor meer succesverhalen download het boekje Pareltjes van Welzijn op Recept
Benieuwd naar meer kennis en ervaring uit de dagelijkse praktijk van Welzijn op Recept, volg ons dan op LinkedIn